Le Monde du silence

CinemaSerf (منتقد)

همان‌طور که در آزمایشگاه شناور خود به نام «کالیپسو» (Calypso) سفر می‌کند، ما نیز همراه با ماجراجوی نام‌آشنای دریایی، ژاک کوستو (Jacques Cousteau) و خدمه‌اش در سراسر جهان سفر می‌کنیم تا اعماق دریا را کشف کنیم. او تجهیزات خود را به عمیق‌ترین نقطه‌ی آب می‌برد، جایی که نه انسانی و نه دوربینی تا به حال پا نگذاشته‌اند؛ جایی بسیار دور از بستر دریا اما هم‌چنان سیاه‌تر از قیر و تنها کمی به وسیله‌ی چراغ‌های روشنشان نورانی شده است. فیلم‌برداری این اثر احتمالا برای بسیاری، اولین نگاه اجمالی به نهنگ‌ها، گرازماهی‌ها، لاک‌پشت‌های غول‌پیکر و کوسه‌ها را فراهم کرده است - آن هم در محیطی طبیعی که تماشای آن همیشه هم آسان نیست. باید گفت که برخی از روش‌های او نیز چندان ساده نیستند. عبارت «به نام علم» می‌توانست توجیهی باشد برای منفجر کردن ماهی‌ها با دینامیت تا بتوانند گونه‌هایشان را بشمارند، یا رها کردن بسیاری از آن‌ها در ساحل تا پیش از عکس‌برداری یا کالبدشکافی برای شیشه‌ی نمونه‌ها، از خفگی بمیرند. در حالی که شکی وجود ندارد که این تیم برای دنیای طبیعی احترام و تحسین قائل بودند، باز هم آن حس برتری انسان نسبت به آن را حفظ کرده بودند و گاهی اوقات من شخصاً نه از خودِ مرد خوشم می‌آمد و نه از رویکردش. با این حال، فیلم در زمانی ساخته شد که تلاش برای کسب دانش بیشتر بر پایه‌ی این تفکر بود که هدف وسیله را توجیه می‌کند و بدون شک برخی از اکتشافات حیرت‌انگیز او، رویکرد روشنگرانه‌تری را به تحقیقات در سال‌های بعد بخشید. کوستو بدون شک یک پیشگام بود و تطبیق فناوری‌اش برای بردن ما به اعماق بیشتر و بیشتر از راه‌های امن‌تر، نگاهی شگفت‌انگیز به آنچه مدت‌ها بدون مداخله‌ی انسان وجود داشته است را به ما هدیه می‌دهد. این اصلاً شبیه به نحوه ساخت آثار سر دیوید اتنبرو (Sir David Attenborough) در زمان حال نیست، اما به نوبه خود یک نگاه جالب و هوشمندانه فیلم‌برداری شده به ناشناخته‌هاست.