Private's Progress

John Chard (منتقد)

«واقعاً چه دسته‌گلی هستید شما!» استنلی ویندرش، که یه شازده‌پسره از طبقه مرفه جامعه‌ست، وسط درس و دانشگاهش به ارتش فراخونده می‌شه؛ با اینکه خودش انگیزه داره، اما اصلاً به این فضاها نمی‌خوره و کاملاً نامأنوسه. این کمدی محبوب بریتانیایی، اثر برادران فوق‌العاده بااستعداد بولتینگ (Boulting) هست. پیرنگ «ماهی بیرون از آب» یا همون قرار گرفتن آدم بی‌ربط در یک محیط جدید، بارها و بارها استفاده شده (و تا ابد هم خواهد شد)، اما چیزی که این فیلم رو جلو می‌بره، کنایه‌ها و متلک‌های ظریفش به سیستم طبقاتی بریتانیاست که در نیروهای مسلح قدیم موج می‌زد. ویندرش اصلاً نمی‌تونه اون افسری بشه که شأن و مقامش ایجاب می‌کنه، واسه همین سریع می‌فرستنش قاطی طبقه کارگر؛ و درست همینجاست که فیلم از نظر کمدی رو می‌آد و جذاب می‌شه. ویندرش میافته گیر یه مشت از زیر کار دررو و لاف‌زن؛ ارتش اینا رو آورده، ولی اونا هم قصد دارن تا جایی که می‌تونن از ارتش بکنن، حالا چه قانونی باشه چه غیرقانونی! اما همینجاست که ویندرش بیشترین درس رو درباره صمیمیت، رفاقت و اعتماد می‌گیره؛ جایی که شکستن مرزهای طبقاتی فرصت رو برای یه کمدی واقعاً خوب مهیا می‌کنه و برخورد طبقات مختلف جامعه به قدری خوب جواب میده که شوخ‌طبعی و زبون نیش‌دار سازنده‌ها بدجور به دل می‌شینه. ایان کارمایکل استعداد خارق‌العاده‌ای بین بازیگرای بریتانیایی نداره، اما توی یک نقش کمدی مناسب می‌تونه عالی بدرخشه، و اینجا دقیقاً همین اتفاق افتاده و در نقش ویندرشِ نگون‌بخت عالی ظاهر شده. توی لیست بازیگرا اسم‌هایی مثل ریچارد اتنبرو، دنیس پرایس، ویلیام هارتنل، ایان بانن و تری-توماسِ فوق‌العاده به چشم می‌خوره که همه‌شون برای طرفداران فیلم‌های سیاه و سفید بریتانیایی آشنا هستن. فیلم «پیشرفت سرباز» یک اثر کاملاً بریتانیاییه؛ طنزش گل درشت و مستقیم نیست، بلکه بسیار ظریف و هوشمندانه ساخته شده. مطمئنم هر کسی که با حوصله و حال‌وهوای مناسب پای فیلم بشینه، ازش لذت می‌بره. اصلاً اون‌قدرا هم که تری-توماس می‌خواست باور کنیم «خرابکاری» نیست! ۷/۱۰