Grayeagle

Wuchak (منتقد)

یک وسترن سرگرم‌کننده و اغراق‌آمیز از سال ۱۹۷۷

فیلم «گری‌ایگل» (Grayeagle) محصول ۱۹۷۷، یک وسترن درباره یکی از ساکنان منطقه مونتانا در سال ۱۸۴۸ (با بازی بن جانسون) است که دخترش (لانا وود) توسط یکی از جنگجویان شجاع شاین (الکس کورد) ربوده می‌شود. او برای پس گرفتن دخترش با شریک سرخ‌پوست خود (آیرون آیز کودی) و یکی از دوستانش (جک ایلام) همراه می‌شود. آن‌ها در مسیر خود مجبورند با یک گروه شکارچی شوشونی، از جمله جنگجوی دیوانه‌ای به نام اسکار (جیکوب دنیلز) دست‌وپنجه نرم کنند.

با اینکه پیرنگ داستان یادآور فیلم «جویندگان» (The Searchers) محصول ۱۹۵۶ است، اما به اندازه کافی تفاوت دارد که یک کپی‌برداری ناشیانه به حساب نیاید. شاید «گری‌ایگل» فرسنگ‌ها با یک وسترن پرخرج مثل «جویندگان» فاصله داشته باشد، اما من این یکی را بیشتر دوست دارم. راستش این فیلم به چند دلیل حسابی غافلگیرم کرد. اول اینکه یک وسترن معمولی نیست؛ همان‌قدر که فیلمی درباره بومیان آمریکاست، یک وسترن کابویی و مهاجرتی هم هست؛ تازه سرخ‌پوستان هم با در نظر گرفتن دوران ساخت فیلم، خیلی خوب به تصویر کشیده شده‌اند. دوم اینکه همه‌چیز در این فیلم غلوشده است؛ از بازیگری‌ها گرفته تا ملودرام و موسیقی متن پر سر و صدایش. راستی صحبت از موسیقی شد، موسیقی فیلم دقیقاً شبیه تم‌های پرشور و بمبستی سریال اورجینال «پیشتازان فضا» است، منتها انگار به سبک اواسط دهه ۷۰ به‌روزرسانی شده و به قواره یک فیلم وسترن درآمده است. واقعاً کار خوبی است و گاهی حتی تأثیرگذار هم می‌شود، هرچند به وضوح قدیمی به نظر می‌رسد.

شباهت داستانی این فیلم با «جویندگان» از این نظر هم جالب است که خواهرِ لانا وود، یعنی ناتالی وود، در آن فیلم نقش دختر ربوده‌شده را بازی کرده بود. از خود لانا هم نگوییم که واقعاً زیباست. شاید او را در نقش پلنتی اوتول در فیلم جیمز باند «الماس‌ها ابدی‌اند» (۱۹۷۱) به یاد داشته باشید. نقش شخصیت اعصاب‌خردکن و نیمه‌دیوانه «بیوگلر» را هم خود کارگردان، چارلز بی. پیرس بازی کرده که قبلاً فیلم مشابهی به نام «وینترهاوک» (۱۹۷۵) را ساخته بود. احتمالاً «آیرون آیز کودی» (در نقش استندینگ بر) را از آن پیام بازرگانی معروف اوایل دهه ۷۰ با نام «آمریکا را زیبا نگه دارید» به یاد دارید؛ همان تبلیغی که یک سرخ‌پوست به خاطر ریختن زباله در طبیعت اشک می‌ریخت. هرچند چهره کودی کاملاً شبیه بومیان آمریکا بود و ادعا می‌کرد پدرش چروکی (و مادرش کری) است، اما حرف‌های ضدونقیضی درباره اصل‌ونسبش وجود داشت. شواهد تاریخی و مصاحبه خواهر ناتنی‌اش به همراه مدارکی مثل گواهی غسل تعمید نشان می‌دهد که او در اصل نسل دوم یک خانواده ایتالیایی-آمریکایی بوده است! البته کودی این موضوع را رد می‌کرد. شاید هم واقعاً رگه بومی داشته، ولی چه کسی می‌داند؟

فیلم در جنگل ملی هلنا در شمال شرقی مونتانا فیلمبرداری شده و مناظرش فوق‌العاده چشم‌نواز و کارت‌پستالی هستند. «گری‌ایگل» پر از شور و هیجان است و فیلم متأخر «مردان کوهستان» (۱۹۸۰) را به یاد می‌آورد. واقعاً باید برای این اثر ارزش قائل شد چون سازندگانش تمام تلاششان را برای سرگرم کردن مخاطب به کار گرفته‌اند؛ در واقع، من این فیلم را در فهرست اختصاصی «وسترن‌های محبوبم» گذاشته‌ام، شاید بیشتر به عنوان یک «گیلتی پلژر» (لذت همراه با عذاب وجدان)، چون فیلم آن‌قدر اغراق‌آمیز است که گاهی به مرز مسخره‌بودن می‌رسد. به همین خاطر کاملاً درک می‌کنم چرا ممکن است خیلی‌ها دوستش نداشته باشند. با اینکه فیلم واقعاً سرگرم‌کننده است، اما همان جمله معروف اینجا صدق می‌کند: «صرف اینکه از فیلمی خوشت می‌آید، دلیل نمی‌شود فیلم خوبی باشد.»

مدت زمان فیلم: ۱۰۴ دقیقه.
نمره: B/B- (۶.۵ از ۱۰)