La Diagonale du fou

CinemaSerf (منتقد)

استاد بزرگ کهنه‌کار کمونیست «آکیوا» (میشل پیکولی) برای مسابقات قهرمانی شطرنج جهان در ژنو است تا با «پاویوس» (الکساندر آربات) اهل شوروی که پناهنده شده مسابقه دهد و این یک رویارویی پر از کینه است. او حتی حاضر نیست از قبل دست حریفش را بفشارد. کاملاً واضح است که این مرد مسن مشکلات سلامتی دارد، اما حریف او نیز بی‌مشکل نیست؛ چرا که همسرش -که او را در زمان پناهندگی همراهی نکرده بود- اکنون به دنبال طلاق است و به‌زودی به مهره‌ی دیگری تبدیل می‌شود. در حالی که حاشیه‌سازی‌ها در داخل و خارج سالن پر از خبرنگار بیداد می‌کند، این درام هر دو مرد را دنبال می‌کند تا داستان پس‌زمینه را کامل کند و توضیح دهد چرا این دو نفر در بن‌بست قرار دارند؛ همه‌ی این‌ها در میان سیاست‌های برد که برای هر دو تیم و ایدئولوژی‌هایشان حیاتی بود. اگر مسابقه اسپاسکی و فیشر را در اوایل دهه‌ی ۱۹۷۰ به خاطر بیاورید، درک می‌کنید که چقدر روی این نسخه‌های روشنفکرانه‌ی جنگ سرد حساب باز می‌شد و فیلم تلاش می‌کند از آن تنش‌ها بهره‌برداری کند، اما سرعت سرسام‌آوری که بازی‌ها در آن انجام می‌شوند -با تمرکز اندک روی استراتژی یا مهارت‌های درگیر، ما را از جنبه‌های فکری تهی می‌کند. در عوض، فیلم بیشتر روی ملودرام زندگی آن‌ها تمرکز دارد و با ساختاری که از خلاقیت بهره‌ای نبرده، من را هم از شخصیت‌پردازی‌ها و هم از فضاسازی‌های سیاسی نیمه‌پخته‌اش که وعده‌ی زیادی دادند اما چیز کمی ارائه دادند، ناامید کرد. فیلم به اندازه‌ی کافی قابل تماشا است، اما من حرکات خطرناکی‌تری ساعت ۳ صبح روی پیست رقص دیده‌ام.