Les blessures assassines

MoHA (منتقد)

همان‌طور که معمای جک ریپر (Jack the Ripper) همچنان ذهن انگلیسی‌ها را درگیر خود کرده، پرونده خواهران پاپن در لو مان - دو خدمتکاری که در سال ۱۹۳۳ کارفرما و دخترش را به طرز فجیعی قتل‌عام کردند - جذابیت عجیبی برای فرانسوی‌ها دارد. ژان ژن استفاده از این حوادث هولناک را مبنای نمایشنامه تک‌پرده‌ای معروف خود «خدمکاران» قرار داد، در حالی که برجسته‌ترین روشنفکران فرانسه، از ژان پل سارتر و سیمون دو بووار گرفته تا ژاک لاکان، به دنبال یافتن پاسخ‌هایی برای پرسش‌های مطرح شده توسط جنایت عجیب خواهران پاپن بوده‌اند. فیلم طوفانی ژان پیر دنی - یکی از تکان‌دهنده‌ترین درام‌های جنایی واقعی از زمان «در کمال خونسردی» (In Cold Blood) - جدیدترین اثر درباره این موضوع است و یکی از جامع‌ترین آنها به شمار می‌رود. این فیلم با الهام از صورت‌جلسه‌های دادگاه جنجالی، گزارش‌های منتخب دست اول و کتاب معتبر پائولت هودیه به نام «پرونده پاپن» (L'Affaire Papin)، به تمام ابعاد این پرونده که هنوز هم آن را به موضوعی جذاب تبدیل می‌کند، می‌پردازد: تمایلات جنسی ممنوعه، روان‌پریشی، خشم طبقاتی، اختلاف خانوادگی، ستم جنسیتی، و یک مورد تراژیک از جنون ادواری (folie à deux) که در ۳۰ دقیقه خشونت محض به پایان رسید. آنچه همه این‌ها را زنده می‌کند، بازی خیره‌کننده سیلووی تستود در نقش کریستین پاپنِ عصبی و روان‌پریشی است؛ یکی از چهار دختری که در خانواده‌ای فقیر از مادری سخت‌گیر و پعدری الکلی و آزارگر جنسی به دنیا آمده است. کریستین پس از گذراندن دوران کودکی در یتیم‌خانه‌های جداگانه یا نزد خویشاوندان، با خواهر کوچکتر و بسیار تأثیرپذیرترش، لئا (ژولی-ماری پارمنتیه)، دوباره به هم می‌رسد و مجبور می‌شود به عنوان خدمتکار در خانواده‌های مختلف بورژوا کار کند. کریستین هر زمان که می‌توانست کارفرمایان را متقاعد می‌کرد که لئا را هم استخدام کنند. کریستین که اسیر توهمات پارانوئید شده، کم‌کم از هم می‌پاشد. او مطمئن است که مادر منفورش توطئه کرده تا لئا را از او دور کند، دلبستگی روزافزون و ناسالمش به لئا رنگ و بوی جنسی به خود می‌گیرد، و کینه‌ی عمیقی که نسبت به آخرین کارفرمایشان، مادام لانسلن (دومینیک لابوریه)، در دل دارد، ابتدا آزاردهنده می‌شود و سپس سر باز می‌کند. کریستین تبدیل به یک بمب ساعتی متحرک می‌شود که در نهایت با نمایشی از خشونت هولناک منفجر می‌شود. به لطف بازی کاملاً کنترل‌شده تستود، فروپاشی روانی کریستین به اندازه جنایتی که او و لئا مرتکب می‌شوند ترسناک است، و دنی کمترین تلاشی برای کم کردن وحشت فیلم برای بینندگان نمی‌کند؛ او حتی از موسیقی متن هم استفاده نکرده است. نزدیک به ۷۵ سال پس از وقوع این ماجرا، این پرونده هنوز همه رازهایش را فاش نکرده، اما فیلم دنی به یک روایت قطعی و عمیقاً آزاردهنده بسیار نزدیک شده است.